Ook als rubriek op de zaterdagse pagina Spiritualteit in de Leeuwarder Courant

.

donderdag 11 december 2008

Bijbelsmokkel


Het hoort tot de boeiendste fenomenen van de Koude Oorlog: de bijbelsmokkel langs het IJzeren Gordijn. Het tv-programma Andere Tijden besteedt er vanavond uitgebreid aandacht aan. En terecht.
Veel Nederlanders, zo vertellen de makers van het programma al vast op de website, smokkelden tientallen jaren het Woord van God in bijvoorbeeld de dubbele bodem van de kampeerwagen. Met blije kinderen als dekmantel.

Eén element uit de vooraankondiging wekt vooral de nieuwsgierigheid. Er zal een Stasi-chef aan het woord komen, die meent dat de meeste uit Nederland afkomstige bijbels in de kelders van zijn dienst zijn verdwenen.
Dat mag hij dan wel geloven, maar dat kan niet waar zijn. Er zijn volgens de betrokken vele tienduizenden bijbels achter het Gordijn gebracht, een veelvoud van de goddelijke smokkelwaar die wel werd ontdekt.

Dit smokkelen kreeg wereldfaam door de biografie van Anne van der Bijl, schuilnaam ‘brother Andrew’, in de jaren zestig. De handige Amerikaanse uitgever zette ‘God’s smuggler’ voorop het boek. En zo werd een - nog levende - legende geboren.
Van der Bijl zei simpelweg dat hij God meer gehoorzamen moest dan mensen. Hij kon zijn medegelovigen in het Oostblok niet in de steek laten, vond hij. Van der Bijl was zwaar onder de indruk van de moed en het vertrouwen van de gelovigen in het Oostblok.

Al jaren heb ik een piepklein Johannesevangelie in de kast, gekregen van een baptistenvoorganger uit een Oostblokland. De pagina’s zijn van een soort kunststof, zodat het boekje in een werkkamp in de koffie of soep verborgen kon worden.
De man had allerlei verschrikkingen achter de rug, maar hij was stiekem in Nederland om mensen híer te bemoedigen. Want zei hij, wij worden gedwongen voor ons geloof te staan. De mensen hier staan aan de verleiding van de lauwheid bloot.

Andere Tijden, vanavond op Ned. 2 om 21.25 uur.